Nu de LVVV een vakgroep kent voor vertrouwenspersonen die werkzaam in het onderwijs zijn, wordt de maandelijkse LVVV-nieuwsbrief uitgebreid met een serie columns rondom vertrouwenswerk in de onderwijssector.

Voor interne en externe vertrouwenspersonen werkzaam in de sector onderwijs, is het kader voor de behandeling van klachten glashelder. Dit kader is verankerd in wetgeving inzake het voortgezet onderwijs:

WVO Artikel 14 Klachtenregeling

1. Ouders dan wel verzorgers, en personeelsleden kunnen bij de klachtencommissie, bedoeld in het tweede lid, onderdeel a, een klacht indienen over gedragingen en beslissingen van het bevoegd gezag, personeel of de permanente commissie leerlingenzorg, waaronder discriminatie, dan wel het nalaten van gedragingen en het niet nemen van beslissingen door het bevoegd gezag, het personeel of de permanente commissie leerlingenzorg.

2. Het bevoegd gezag treft een regeling voor de behandeling van klachten. Deze regeling vermeldt in ieder geval:

1. de instelling van een klachtencommissie, die klachten behandelt,
2. de wijze waarop de klachtencommissie haar werkzaamheden verricht,
3. de termijn waarbinnen de klager een klacht kan indienen en
4. de termijn waarbinnen mededeling plaatsvindt van het oordeel, bedoeld in het zesde lid, en hoe bij noodzakelijke afwijking van deze termijn wordt gehandeld.

In Artikel 14 van de Wet op het Primair Onderwijs staat dezelfde tekst onder de titel ‘Klachtenregeling’. Voor het mbo is een vergelijkbare verplichting opgenomen in de Wet op educatie en beroepsonderwijs onder artikel 7.4.8 a ‘Klachten’.

Om zich te verzekeren van professionele klachtenbehandeling hebben de meeste scholen voor funderend onderwijs en ROC’s zich aangesloten bij onafhankelijke klachtencommissies van Onderwijsgeschillen of van de Geschillen Commissie Bijzonder Onderwijs. Deze klachtencommissies hechten eraan dat het bevoegd gezag van een onderwijsinstelling, de bestuurder, eerst zelf inspanningen verricht om een klacht tot een oplossing te brengen voordat de klachtencommissie zich hierover buigt. Mocht een actie van de bestuurder niet leiden tot een bevredigend resultaat, dan kan een klager de klacht voorleggen aan de externe klachtencommissie, waarbij de school is aangesloten.

Maar…. Opgelet vertrouwenspersoon onderwijs! Er zit een addertje onder het gras of beter gezegd een dode mus.

Sommige bestuurders behandelen klachten niet zelf. Zij hebben voor klachtenbehandeling een eigen interne klachtencommissie ingesteld onder leiding van een onafhankelijke voorzitter. Deze interne commissie voert het onderzoek uit en adviseert de bestuurder over te treffen maatregelen. En daarmee, zo blijkt uit recente uitspraken van de landelijke klachtencommissies, is de gang naar de landelijke klachtencommissies van Onderwijsgeschillen en van de Geschillen Commissie Bijzonder Onderwijs afgesloten:

De Commissie heeft het beleid geen klacht in behandeling te nemen als die al is behandeld door een andere klachtencommissie die aan de wettelijke bepalingen voldoet. Het klachtrecht kent geen beroepsprocedure en de LKC ziet voor zichzelf geen rol als beroepsinstantie weggelegd.

Uitspraak LKC Onderwijsgeschillen 108667

Gezien de reacties van de deelnemers aan mijn cursussen, lijkt deze inperking onbekend. Daarom deze column. Het is de taak van de vertrouwenspersoon om de klager een correct overzicht te geven van alle mogelijke vervolgstappen om gehoor te vinden voor zijn/haar klacht. Een vertrouwenspersoon die vertelt dat na behandeling door de interne commissie altijd nog de gang naar de externe klachtencommissie open staat, maakt de klager blij met een dode mus.

Anke Visser, auteur van 'Het Zakboek voor vertrouwenspersonen onderwijs’, leidt sinds 1989 interne en externe vertrouwenspersonen op in PO, VO, MBO. www.ankemvisserschoolveiligheid.nl